Rusya'ın Mars'ın en büyük uydusu Phobos'a gönderdiği ancak Dünya'nın yörüngesinde kalan insansız uzay aracını kurtarma şansı çok düşük bulunuyor.

Rus haber ajanslarının bildirdiğine göre, Rus uzay kurumu Roskosmos yetkilileri, uzay aracıyla yeniden temas kurmak için şimdiye kadar yürütülen çabaların başarısız olduğunu belirterek, Phobos-Grunt adlı araçla temasa geçme girişimlerinin, NASA ve Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) yer tesislerini kullanarak süreceğini kaydettiler. İsminin açıklanmasını istemeyen Rus kaynaklar da, yetkililerin büyük umut bağlanan bu uçuşun başarısız olmasından sonra bazı sorumluların aranabileceğini belirterek, bunun da Roscosmos'da bir reform yapılmasını çok sayıda yetkilinin hapis cezasıyla karşı karşıya kalmasına yol açabileceğini iddia ettiler.

165 milyon değerindeki uzay aracının uçuş bilgisayarıyla ilgili sorun giderilemezse birkaç gün içinde Dünya'ya düşme tehlikesi bulunuyor. Rus yetkililerin aracın bataryalarının tamamen tükenmeden yeni yazılım yüklenerek sorunun çözülmesi için üç gün zaman bulunduğu yönünde önceki gün yaptığı açıklamadan sonra bazı uzmanlar, mühendislerin bunu başaramaması durumunda uzay aracının Dünya'ya düşen en tehlikeli uzay atığı olabileceği uyarısında bulunmuşlardı. Nasa'da danışman olarak görev yapan James Oberg, atmosfere girerken donabilecek yaklaşık 7 ton nitrojen ve hidrazin taşıyan uzay aracının şimdiye kadar Dünya'ya düşen en toksik uydu olabileceğini belirtmişti.

28,7 milyon euroya sigortalanan uzay aracının fırlatılmasından önce Rus yetkililerin, aracın komuta sistemindeki cihazlarla ilgili risk konusunda uyarıldığı belirtiliyor.
Kazakistan'daki Baykonur uzay üssünden Mars'a gitmek üzere 3 gün önce fırlatılan Rus uzay aracı Dünya'nın yörüngesinden ayrılamamıştı. Rus uzay ajansı Roskosmos Başkanı Vladimir Popovkin, bu sorunu çözmek için üç günleri bulunduğunu belirterek, "Motor çalışmadı. Uzay aracı güneş sisteminin yıldızlarına doğru yönlenemedi, ancak bataryaların hala çalışması sayesinde bu sorunu çözebilmek için üç günümüz bulunuyor" demişti.

HEDEF MARS
Uzmanların, uzay aracının bataryaları tamamen boşalmadan yeni bir uçuş programı yüklemek için üç günleri bulunduğunun altını çizen Popovkin, "Bunun bir başarısızlık olduğunu söylemeyeceğim. Bu beklenmedik bir durum, ama aşılabilir" diye konuşmuştu. Rusya, Mars'ın uydularından Phobos'a numune alıp üç yıl içinde Dünya'ya getirecek uzay aracıyla, Rusya'nın uzun bir süredir Batılılara bıraktığı Kızıl Gezegen'in keşfine yeniden başlayarak gezegenlerarası seyahatlerde başarı kazanmak istediği yorumu yapılıyordu. Mars'a 6 bin kilometre mesafede yörüngede bulunan Phobos'un kökenini ve Mars'ın atmosferini inceleyecek Phobos-Grunt bunun için, numune toplamaya yarayacak bir bilimsel alet ve dünyaya dönüşü için modülün bulunduğu bir sondayı da beraberinde götürüyordu.

Rus uzay aracı bunun yanı sıra Mars'ın yörüngesine Çin'e ait Yinghuo-1 uydusunu yerleştirecekti. Rusya için son derece önemli olan bu program, Kasım 1996'da fırlatılan Mars 96 uzay aracının başarısız olmasından bu yana ilk gezegenlerarası seyahat olacaktı. Kızıl Gezegen'e ilgisi son dönemde artan ve geçen hafta Mars yolculuğunun simülasyonu için 6 gönüllünün 520 gün süreyle kapatıldığı uzay aracı replikasından çıktığı Rusya, son başarılı gezegenlerarası uzay programını, 1986'da Venüs'ü ve Halley kuyrukluyıldızını keşif için gönderdiği Vega uzay araçlarıyla yerine getirmişti.